Türk Daması Kuralları: Dama Nasıl Oynanır?
Güncellendi: · 🔗 Arkadaşla online📱 Aynı cihazda 2 kişi🤖 Bilgisayara karşı🌍 Rastgele rakip
Dama, iki oyuncunun 8×8 tahtada rakibin bütün taşlarını almaya ya da onu hamlesiz bırakmaya çalıştığı strateji oyunudur. Türk damasında tahtanın bütün kareleri kullanılır, taşlar ileri ve yana düz gider, son sıraya ulaşan taş uzağa uçabilen dama olur. Zipi'de Türk daması ile İngiliz/Amerikan daması arasında seçim yapabilirsin.
▶ Dama hemen oynaÜcretsiz, indirmeden ve üyeliksiz.
Tahta ve taşların dizilişi
Türk daması 64 karelik tahtada, karelerin renginden bağımsız olarak bütün karelerde oynanır. Her oyuncunun 16 taşı vardır ve taşlar kendi tarafından 2. ve 3. sıraya dizilir; ilk sıra ve ortadaki iki sıra boş kalır. Zipi'de beyaz taşlar ilk hamleyi yapar, sonra oyuncular sırayla birer hamle oynar.
Türk daması, kahvelerde ve parklarda en çok oynanan dama türüdür. Çapraz hareket olmadığı için ilk bakışta sade görünür, ama zorunlu ve en çok taş alma kuralı oyunu son derece taktik hâle getirir.
Taşlar nasıl hareket eder?
- Normal taş bir kare ileri ya da bir kare sağa veya sola gider.
- Taş geri gidemez ve çapraz hareket etmez.
- Rakibin son sırasına (kendi tarafından 8. sıra) ulaşan taş dama olur. Zipi'de dama olan taşın üstünde altın bir taç parlar.
- Dama, satrançtaki kale gibi düz çizgide ileri, geri ve yana istediği kadar kare gidebilir; araya taş giremez.
Taş alma kuralları
Taş, hemen önündeki ya da yanındaki rakip taşın üstünden atlayıp arkasındaki boş kareye inerek onu alır. Normal taş ileri ve yana alır, geriye alamaz. Dama aynı çizgide uzaktaki bir rakip taşı da alabilir ve taşın arkasındaki boş karelerden istediğine iner.
- Alma zorunludur: Alabileceğin bir taş varsa normal hamle yapamazsın.
- Zincirleme alma: Taşı aldıktan sonra yeni bir alma imkânı doğarsa aynı hamlede devam etmek zorundasın.
- En çok taş: Birden fazla alma yolu varsa en çok taş alan yolu seçmek zorundasın. Sayılan taş sayısıdır; dama ile taş arasında fark gözetilmez.
- Taşlar anında kalkar: Alınan her taş zincir sırasında hemen tahtadan kaldırılır; aynı kareden yeniden geçilebilir.
- Dama 180° dönemez: Dama iki alma arasında geldiği yöne geri dönemez, ama 90° dönerek devam edebilir.
Hamle bittiğinde rakibin son sırasında duran normal taş dama olur.
Örnek: Taşının önünde bir rakip taş, onun arkası boş; ayrıca solunda iki rakip taş zinciri kurulabilecek şekilde dizilmiş olsun. Öndeki taşı alırsan bir taş, soldaki yolu izlersen iki taş alırsın. Türk damasında ikinci yolu seçmek zorundasın; oyun da yalnızca bu hamleye izin verir. Bu kural rakibe tuzak kurmayı mümkün kılar: bir taş feda ederek rakibi istemediği bir zincire zorlayabilirsin.
Oyunun sonu ve beraberlik
| Durum | Sonuç |
|---|---|
| Rakibin hiç taşı kalmadı | Galibiyet |
| Rakibin taşı var ama yapacak yasal hamlesi yok | Galibiyet |
| Aynı konum üç kez tekrar etti | Berabere |
| 40 hamle boyunca taş alınmadı | Berabere |
| İki tarafta da yalnızca birer dama kaldı | Berabere |
Zipi'de hamle sayacı her zaman görünür; böylece kırk hamle sınırına ne kadar kaldığını bilirsin.
İngiliz ve Amerikan daması farkları
Zipi'deki ikinci kural seti İngiliz/Amerikan damasıdır (checkers):
| Kural | Türk daması | İngiliz daması |
|---|---|---|
| Kareler | Hepsi | Yalnızca koyu kareler |
| Taş sayısı | 16 | 12 |
| Taş hareketi | İleri ve yana düz | İleri çapraz |
| Taşla alma | İleri ve yana | Yalnızca ileri |
| Dama | Uçar, uzaktan alır | Her yöne tek adım |
| Alma seçimi | En çok taş zorunlu | İstenen alma yolu |
| Alınan taşlar | Anında kalkar | Hamle sonunda kalkar |
İngiliz damasında taş kral sırasına vardığında hamlesi biter. Beraberlik sayacı alma ya da normal taş hamlesiyle sıfırlanır. Zipi farkı: Resmî İngiliz damasında koyu taşlar başlar; Zipi'de iki kural setinde de beyaz başlar.
Sık yapılan hatalar
- Zorunlu almayı unutmak: Rakip sana bilerek bir taş verip karşılığında zincirle üç taş alabilir.
- Arka sırayı erken boşaltmak: Son sıran boşalınca rakibin taşı kolayca dama olur.
- Taşları dağınık bırakmak: Yan yana duran taşlar birbirini korur; tek kalan taş kolay alınır.
- Damanın gücünü küçümsemek: Türk damasında tek bir dama bütün bir hattı tarayabilir.
Yeni başlayanlar için dama ipuçları
- Merkezi tut: Ortadaki karelerdeki taşlar daha çok yöne hareket edebilir.
- Taşlarını grup hâlinde ilerlet: Arkası dolu taşın üstünden atlanamaz, çünkü inilecek boş kare yoktur.
- Zorunlu almayı silah olarak kullan: Bir taş feda edip rakibi zorla alma yaptırarak kendi zincirini kur.
- Dama için yol aç: Rakibin zayıf kanadına baskı yaparak bir taşını son sıraya ulaştır.
- Taş sayısını takip et: Öndeysen takas yap, gerideysen konumu kapalı tut.
- Hamlesiz bırakmayı unutma: Rakibin taşlarını kilitlemek de galibiyettir.
Zipi'de online dama
Zipi'de dama tarayıcıda açılır. Türkçe oynarken Türk daması, İngilizce oynarken İngiliz daması varsayılan olarak gelir; menüden istediğin zaman değiştirebilirsin. Kariyer modunda kendi motorumuza karşı Acemi'den Büyük Usta ve Efsane seviyelerine tırmanırsın; her maçta üç geri alma hakkın vardır. Çevrimiçi modda oda kodu ya da davet linkiyle arkadaşına veya dünyadan rastgele bir rakibe karşı oynarsın; kural setini odayı kuran oyuncu seçer. Aynı cihazda iki kişi de oynayabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Türk damasında taşlar geri gider mi?
Normal taşlar geri gidemez; yalnızca ileri ve yana birer kare giderler. Dama olan taş ise ileri, geri ve yana istediği kadar gidebilir.
Damada taş almak zorunlu mu?
Evet. Alabileceğin bir taş varsa almak zorundasın. Türk damasında birden fazla yol varsa en çok taş alan yolu seçmelisin.
Dama nasıl olunur?
Rakibin son sırasına ulaşan normal taş, hamle bittiğinde dama olur ve kale gibi düz çizgide istediği kadar gidebilir.
Dama taş alırken geri dönebilir mi?
Zincirleme almada dama 90° dönebilir ama geldiği yöne 180° geri dönemez.
Damada oyun ne zaman berabere biter?
Aynı konum üç kez tekrar ederse, 40 hamle boyunca taş alınmazsa ya da iki tarafta da birer dama kaldıysa.
Türk daması ile İngiliz daması arasındaki fark nedir?
Türk damasında bütün kareler kullanılır, taşlar düz gider, dama uçar ve en çok taş alan hamle zorunludur. İngiliz damasında koyu kareler kullanılır, taşlar çapraz gider ve yalnızca ileri alır, dama tek adım gider.
Damada kim kazanır?
Rakibin bütün taşlarını alan ya da rakibi hiçbir yasal hamlesi kalmayacak şekilde kilitleyen oyuncu kazanır.







